روزنوشت‌های خورشیدوش

همین الان یک ایمیل درباره‌ی پاسداشت زبان فارسی دریافت کردم. موضوع اون درباره‌ی آسیب‌دیدگی زبان فارسی ناشی از برگردان‌های ناشیانه بود؛ برگردان‌هایی که در آنها به جای ملاک قرار دادن زبان مقصد (فارسی)، ساختار زبان مبدا در متن ترجمه‌شده دیده می‌شود.
این یک سوی قضیه است که جای بحث بسیار دارد؛ سوی دیگر قضیه مقصد بودن زبان فارسی در «شاید» بیش از ۹۵ درصد ترجمه‌هاست. زبان انگلیسی نمونه‌ای روشن از یک زبان پویا و پایدار است و دلیل این پایداری، دانش‌زایی گویشوران این زبان است که نتیجه‌ی آن مرجع شدن انگلیسی بوده است. این یک امتیاز برای زبان انگلیسی است و زنده ماندن آن را تضمین می‌کند.
متاسفانه، ما گویشوارن زبان فارسی در دانش‌زایی سهم بسیار کوچکی داریم و بدتر از آن زبان فارسی در فهرست زبان‌های تولیدکننده‌ی دانش چنان پایین است که کسی در اون سمت زمین حتی به فکر آموختن زبان فارسی برای این منظور هم نمی‌افتد. تنها برگ برنده‌ی زبان فارسی «ادبیات غنی» آن است که اون هم میراث گذشتگان ۵۰۰ سال به قبل ماست.
از نظر من تنها همین دو فاکتور، یعنی «دانش‌زایی» و «ادبیات غنی»، تضمین‌کننده‌ی پایداری هر زبانی است. برداشت من این است که وزنه‌ی دانش‌زایی سال به سال در حال سنگین‌تر شدن است و باید بیشتر بر روی آن تمرکز کرد…

(…)