دیگر این جمله که«نوروز در مرزهای تمدن ایران (از هند تا یونان) نمی‌گنجد و یک جشن جهانی است» به واقعیت تبدیل شده است و کمتر جایی در جهان زمینی وجود دارد که با این جشن بیگانه باشد. به جرات می‌توان گفت که نوروز طبیعی‌ترین و ماندگار‌ترین جشن در میان آدمیان است. جشنی که تاخت و تاز سکندر و تازی و مغول نه تنها خللی در انجام آن نتوانست ایجاد کند که خود نیز از زیبایی آن در شگفت ماند. آن بیگانگان که این مردم را خاشاکی می‌دانستند که با بادی سبک از میان می‌رود، تارهای پیوند نوروز، یلدا، مهرگان، گرامیداشت  پیران و زنان، گرامیداشت خاک و آب و طبیعت به عنوان میزبانان آدمی،‌ آزادمنشی و آزاداندیشی و البته آزادی مردم‌زادگان، و مهم‌ترینشان باور به برابری آدمیان چه زن چه مرد چه کوچک چه بزرگ چه سپید و چه سیاه را ندیدند.

هفت سین

این ویژگی‌های ایرانیان ، ‌چه شاه و چه مردم کوچه و بازار، غربیان امروز را که خود را درفش‌دار این باورها می‌دانند در شگفت فرو برده است.غربیانی که خود را بازماندگان روم و یونانی می‌دانند که مردم‌سالاری یا به گفته‌ی خودشان دموکراسی را تنها برای بزرگان و سرمایه‌داران می‌دانستند. برده‌داری و شهروند درجه دو دانستن زنان در نظرشان زیبا جلوه می‌کرد.

به هر حال، از این که به فرهنگ و تمدنی تعلق دارم که چنین میراث گرانبهایی را برای نوع بشر بر جای نهاده به خود می‌بالم. باشد که هم در پاسداری از این میراث گرانبها و هم در پربارسازی آن از هیچ کوششی فروگذار نکنیم.

تا اینجای کار رو داشته باشید، دوباره برمی‌گردم. بزرگ‌ترین برادرم که اون موقع ۱۲-۱۳ سالش بوده می‌خواسته بره برای تزریق و اتفاقا مسیر داخل کوچه به سمت عماریاسر رو انتخاب می‌کنه. وسط راه دوستاش رو می‌بینه که داشتند فوتبال بازی می‌کردند. یکی از دوستاش پیشنهاد می‌کنه که تو هم بیا برای بازی، اون هم جواب می‌ده که بعد از تزریق می‌یام. می‌ره برای تزریق و در راه برگشت یادش می‌یاد که خونه‌ی مادربزرگم (مادر مادرم) هم کاری داشته؛ و این بار از توی باجک ۱ داره می‌ره که یکی داد می‌زنه دراز بکش و تا روی زمین دراز می‌کشه یه ترکش از روی سرش رد می‌شه که ناشی از فرود بمب بوده. در این لحظه، اون هواپیمایی که گفتم، بمب‌هاش رو رها می‌کنه و برادرم به سوی کوچه‌مون شروع می‌کنه به دویدن.

این جا رو هم داشته باشید که با «داشته باشید» قبلی توضیح می‌دمش! برادر دوم من هم که ۹-۱۰ سالش بود قرار بوده از طرف مدرسه با مینی‌بوس بره اردو اما قبلش باید برادر سومم که ۳-۴ سالش بوده رو از خونه‌ی همون مادربزرگم می‌آورده خونه‌ی خودمون. ظاهرا زیاد معطل می‌شه و به مینی‌بوس نمی‌رسه. بعدا خبر می‌رسه که اون مینی‌بوس بر اثر برخورد بمب توسط بمب‌افکن منفجر می‌شه و همه‌ی مسافرانش هم در دم جان می‌دند.
حالا برمی‌گردم به اون دو تا «داشته باشید»؛ بزرگ‌ترین برادرم به سمت کوچه می‌یاد و می‌بینه بن‌بست ما بمب‌باران نشده و به سمت انتهای کوچه (به سمت عماریاسر) می‌ره، از دور می‌بینه که همون‌جایی که دوستاش در حال بازی بودند دود و شلوغی وجود داره، نزدیک که می‌شه می‌بینه بیشتر دوستاش مجروح شده‌اند و ترکش خورده‌اند و اون دوستش که پیشنهاد بازی داده بوده روی زمین افتاده و شکمش بیرون ریخته اما هنوز زنده است، که البته بعدا او هم جان سپرد، به سرعت با همکاری چند نفر دیگه مجروح‌ها رو سوار وانت کردند و به سمت بیمارستان روانه کردند؛ حالا برادرم به سمت انتهای کوچه می‌ره و می‌بینه که اونجا هم بمب افتاده و کلی زخمی و کشته شدند.

برمی‌گردم سراغ ۴ یا ۵ بمب و آخرین بمب. بمب‌افکن از بلوار عماریاسر و در راستای کوچه‌ی ما به سمت باجک حرکت کرده و ۱۰-۲۰ متر یک بار یک بمب رها می‌کرده. بمب‌های یک تا چهار همگی عمل کرده و منفجر شدند که نتیجه‌اش رو چند خط بالاتر خوندید و اما آخرین بمب که در بن‌بست کناری بن‌بست ما فرود آمد. این بمب درست بر روی پله‌های یکی از خانه‌ها فرود آمده و در واقع نوک آن که بر اثر فشار بمب رو فعال می‌کنه به زمین نخورده و بمب بر روی پله‌ها به سمت پایین سر می‌خورد. شاید اگر منفجر می‌شد به دلیل نزدیک بودن به خانه‌ی ما برای من و مادر و مادربزرگ دیگرم (یعنی مادر پدرم) حادثه‌ی ناگواری پیش می‌آمد؛ همچنین اگر خلبان تصمیم به رها کردن یک بمب دیگر می‌گرفت درست بر روی بن‌بست ما فرود می‌آمد.

می‌شه گفت در یک روز ۶ تن از خانواده‌ی ۷ نفری ما، یعنی همه به جز پدرم که در محل کارش بود، تا مرز جان‌سپاری پیش رفتیم. ظاهرا بعدا یکی از خلبان‌های بمب‌افکن‌ها که اسیر کرده بودند رو به کوچه‌ی ما می‌آرند و بهش نشون می‌دند که هم‌قطارهاش چه خرابی و کشتاری رو به وجود آوردند؛ در اون موقع یکی از سوپری‌های محله که در متن حادثه بوده با عصبانیت و از دست دادن کنترلش به سمت او حمله می‌کنه که مردم جلویش را می‌گیرند.

همین‌جا برای درگذشتگان اون روز و همه‌ی کسانی که بی‌گناه در این جنگ و در هر جنگی در هر کجای جهان کشته شده‌اند آرزوی آمرزش می‌کنم.

پانوشت: کمتر از پنج درصد از توضیح‌هایی که دادم ممکنه بر اثر فاصله‌ی زمانی شنیدن این خاطره‌ها از زبان اعضای خانواده و نوشتن این نوشته با واقعیت فاصله داشته باشه که البته جزئی جدانشدنی از خاطره‌گویی است.

کورش شاه:
۱- خودت را بشناس، آنگاه شاهد سعادت در آغوشت خواهد بود.
۲- ای فرزند، نخستین اندرزم به تو این است که راستگو باشی تا لااقل از آن‌چه مستوجب شده در امان باشی و مطمئن باش که دروغ‌پردازی مانع رواج همدردی بین افراد بشر است.
۳- شما باید ناظر رفتار من و مراقب باشید که آیا تکالیف خود را به‌درستی انجام می‌دهم یا نه.
۴- هرگاه کسی خود واجد مزایا و فضائل نباشد، حق ریاست بر دیگران را ندارد.
۵- حرمت قانون را بر خود واجب شمارید و خصایل و سنن قدیمی را گرامی بدارید.

۶- اشخاص از راه نفاق و دشمنی به حضیض ذلت فرو افتاده‌اند و چه بسا سلطنت‌ها و خاندان‌ها که به علت ظلم و ستم یا به سبب کینه‌توزی و دشمنی محو و نابود شده‌اند.
۷- اما یاران نیک با جور و ستم به دست نمی‌آیند بلکه به یاری اعمال نیک و پسندیده می‌توان آنها را به دست آورد.
۸- مگر ندیده‌اید کسانی که دست خود را به خون هم‌نوع خود آلوده‌اند چگونه در تمام عمر تحت استیلای وحشت و انتقام روح مقتول آنی راحت ندارند؟

داریوش شاه:
۱- پسند من نیست که کسی به کسی بدی کند.
۲- آنچه کسی از کس دیگر می‌گوید مرا قانع نمی‌کند، مگر بر حسب دستور نیک شهادت درستی بیاورد.
۳- آنچه مرا خشمگین می‌کند از آن خودداری می‌کنم و بر تندی‌های خود مسلط هستم.
۴- تو که از این پس شاه خواهی بود خود را قویا از دروغ بپا.
۵- این کشور را اهورامزدا از دشمن، از خشکسالی، از دروغ محفوظ دارد. به این کشور نیاید نه دشمن، نه خشکسالی، نه دروغ!

در کل، می‌توان روزگار قاجار را از پردردترین و سیاه‌ترین روزگاران ایرانیان دانست. در این روزگار خبری از فرمانروایان بلنداندیش و توانا نیست، هر چند وجود وزیران ایرانی هشیار و توانایی هم‌چون امیرکبیر تا اندازه‌ای از وخامت اوضاع آن روزگار کاست.

مشاهده تصویر

با اجازه‌تون من هم یکی از این هزاران هزار ایرانی بودم و از اون‌جایی که رهبر بزرگ، لگوماهی، فرمودند: «این تازه آغاز کار ماست. باید با هنر به جنگ هنر بریم. با گردآوری امضا و اعتراض ره به جایی نخواهیم برد.
هر کس می‌تونه هنری رو به نمایش بذاره اثرش رو بفرسته.» من هم دست به کار شدم. با اون یکمی کار گرافیکی که می‌تونستم انجام بدم تصویر بالا رو درست کردم. البته چون خیلی خوب از کار در نیومد (و یا به هر دلیل دیگه‌ای که رهبرمون تشخیص فرمودند (شرمنده‌ام که جلوی ارادتم رو نمی‌تونم بگیرم و یه کمی ناجور دارم می‌نویسم) ) این تصویر به فهرست نگارخانه افزوده نشد. ولی چون به شدت به مفهومی که در این تصویر اون رو بیان کرده‌ام باور دارم، از بایگانی رایانه‌ام درش آوردم.

درباره‌ی این نگاره و این که منظورم چی بوده هیچی نمی‌گم چون کاملا رسا و روشن هست.